Khoa học

Chuyện một người hụt giải Nobel

The Huntsville Times

Bác tài này là một nhà khoa học hàng đầu - Ảnh: The Huntsville Times

Lẽ ra giải Nobel Hóa học năm nay đã có tên của tiến sĩ Douglas Prasher, người hiện đang lặng lẽ làm tài xế cho một công ty kinh doanh xe hơi.

Cơ hội bị bỏ lỡ

Khi ông Douglas Prasher đang dùng bữa sáng để chuẩn bị cho một ngày làm việc mới tại Công ty kinh doanh xe hơi Bill Penney Toyota ở TP Huntsville, tiểu bang Alabama của Mỹ thì Viện Hàn lâm hoàng gia Thụy Điển công bố giải Nobel Hóa học 2008. Theo đó, giải thưởng danh giá với tiền thưởng 1,4 triệu USD năm nay được trao cho 3 nhà khoa học – 1 người Nhật và 2 người Mỹ – với công trình nghiên cứu về một loại protein phát sáng của loài sứa. Công trình của họ mở ra triển vọng mới trong chữa trị ung thư.

Bản tin trên đài phát thanh vào ngày 8.10 đã làm người tài xế 57 tuổi giật mình. Nếu không có những đổi thay cách đây nhiều năm, ông Prasher có lẽ đã trở thành chủ nhân của giải Nobel Hóa học danh giá thay vì làm một tài xế đưa đón nhân viên cho Bill Penney Toyota.

Theo báo Huntsville Times, câu chuyện kỳ lạ này bắt đầu vào năm 1988, khi đó tiến sĩ Douglas Prasher đang làm việc cho Viện Sinh học hải dương Woods Hole ở Massachusetts. Ông nhận được 220.000 USD từ Hội Ung thư Mỹ để triển khai việc cô lập và nhân bản một loại protein (GFP) giúp loài sứa biển phát sáng trong bóng tối. Tiến sĩ Prasher đã thành công trong nỗ lực cô lập và nhân bản GFP. Và ông đã chia sẻ kết quả nghiên cứu với hai đồng nghiệp Martin Chalfie và Roger Tsien. Sau đó, cả ba người cùng nghiên cứu GFP ở một số loài sinh vật khác, lúc này thì Prasher gặp nhiều khó khăn trong khi hai đồng nghiệp Chalfie và Tsien thành công hơn trong việc đưa GFP vào áp dụng trong nghiên cứu DNA.

Giữa lúc công việc nghiên cứu GFP đang ở giai đoạn đầu thì kinh phí của Hội Ung thư Mỹ cạn. Tiến sĩ Prasher không tiếp tục được bổ nhiệm vào vị trí ở Viện Woods Hole nữa và ông chuyển qua làm việc tại một cơ sở của Bộ Nông nghiệp ở Cape Cod, Massachusetts. Được một thời gian, Prasher chuyển tới Phòng Thí nghiệm công nghệ sinh học ở Beltsville, Maryland. Đến khi ngân sách cho chương trình nghiên cứu tại đây cạn, tiến sĩ Prasher đi làm thầu phụ cho Viện Công nghệ AZ của NASA ở Huntsville, Alabama. Nhưng lại một lần nữa, công việc của ông cũng sớm phải kết thúc vì cắt giảm ngân sách. Mất việc ở NASA, tiến sĩ Prasher lặn lội đi tìm công việc mới nhưng chẳng nơi nào nhận và tình trạng tài chính của gia đình dần lâm vào cảnh khốn khó. Tiền tiết kiệm sau bao nhiêu năm nghiên cứu khoa học của Prasher cạn dần. Thế là ông phải từ bỏ con đường khoa học để làm một tài xế, với mức lương 10 USD/giờ.

Ước mơ giản dị

Vào ngày 8.10 qua, Viện Hàn lâm hoàng gia Thụy Điển đã công bố quyết định trao giải Nobel Hóa học 2008 cho 2 người Mỹ là Martin Chalfie, Roger Tsien và khoa học gia Nhật Bản Osamu Shimomura. Có thể dễ dàng nhận thấy 2 trong số 3 người đoạt giải từng là đồng nghiệp của Prasher thuở trước và chính ông Prasher là người đã đặt những viên gạch đầu tiên cho công trình đoạt giải Nobel hôm nay.

Ông Douglas Prasher sinh năm 1951, lấy bằng tiến sĩ sinh hóa tại Đại học Ohio năm 1979. Ông từng nghiên cứu gien và sinh hóa tại Đại học Georgia, Viện Sinh học hải dương Woods Hole, Trung tâm Bảo vệ cây trồng của Bộ Nông nghiệp, Phòng Thí nghiệm công nghệ sinh học Beltsville và làm nhà thầu phụ cho NASA. Gần 3 năm trở lại đây ông lái xe cho một công ty buôn bán xe hơi.

Sau khi giải thưởng được công bố, tên tuổi của Douglas Prasher ngay lập tức được nhắc tới. Nhà khoa học Tsien cho biết cách nay 20 năm, ông được biết Prasher đã cô lập thành công một loại gien mà ông muốn có. “Tôi đã tìm ra số điện thoại và gọi ngay cho Prasher, thật đáng ngạc nhiên khi ông ấy sẵn sàng chia sẻ công trình nghiên cứu với tôi”, ông Tsien nhớ lại. Ông Martin Chalfie cũng cảm thấy may mắn tương tự như Tsien khi được Prasher đồng ý chia sẻ những khám phá ban đầu về loại protein phát sáng nói trên.

Trong khi hai ông Tsien và Chalfie cảm thấy may mắn thì tiến sĩ Prasher chẳng may mắn chút nào. Ông đã làm hết chỗ này tới chỗ kia và cuối cùng phải kiếm sống bằng nghề lái xe. Thậm chí công việc này không giúp ông đủ nuôi sống gia đình, gồm vợ và 3 con. “Tiền tiết kiệm của tôi luôn hết sạch, chẳng còn một cắc nào”, ông nói. Nhưng ông cũng tỏ ra vui thú với nghề lái xe: “Khoa học là một thế giới rất cô đơn, còn công việc hiện tại giúp tôi gặp gỡ nhiều người mỗi ngày, tôi luôn thích thú trước những câu chuyện của họ”.

Về những người đoạt giải Nobel Hóa học 2008, bác tài Prasher nói: “Tôi có cảm thấy bị lừa dối hoặc bị đá khỏi cuộc chơi hay không ư? Hoàn toàn không! Hồi đó tôi hết kinh phí và những người kia đã tiếp tục công việc để chỉ ra cách thức sử dụng protein nọ, và đó chính là chìa khóa của vấn đề”. Lỡ hẹn với giải Nobel cùng số tiền thưởng có thể giúp ông vượt qua sự khốn khó về kinh tế hiện nay nhưng Prasher chỉ có một ước muốn giản dị, rằng giải thưởng Nobel mà ông lỡ hẹn kia sẽ giúp ông trở lại với con đường nghiên cứu khoa học. Có thể thấy một tiến sĩ hàng đầu như ông mà lại đi làm tài xế là “sự lãng phí nhân tài”, như nhiều đồng nghiệp lái xe của ông nhận xét.

Còn về một cuộc hội ngộ với những người vừa đoạt giải Nobel Hóa học, ông Prasher nói: “Ồ, tôi rất vui vì họ đã đoạt giải. Nếu một ai trong số họ tới Huntsville thì không được quên dẫn tôi đi ăn tối. Khi đó, tôi sẽ được quyền chọn nhà hàng”.

Nguồn: Châu Minh Linh – Báo Thanh Niên

About 2Bo02B

Nguyễn Vũ Thụ Nhân (Mr) Lecturer Physics Department. HCMC University of Pedagogy

Thảo luận

Chưa có phản hồi.

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

Tài trợ cho M4Ps và tracnghiemToan12

Translators & RSS

English French RussiaMaths 4 Physics (M4Ps)


Bạn hãy nhập địa chỉ email của mình để đăng ký theo dõi tin tức từ blog này và nhận những bài viết mới nhất qua địa chỉ email.

Join 2 715 other followers

Đôi lời

Bạn có thể theo dõi các lời bình liên quan đến lời bình của mình qua email bằng cách chọn dòng thông báo Báo cho bạn khi có người bình luận tiếp theo đề tài này bằng điện thư mỗi khi viết 1 lời bình.


Rất mong các bạn viết lời nhắn bằng tiếng việt có dấu nhé.

Để viết tiếng việt có dấu bạn dùng font chữ Unicode và bảng mã là Unicode UTF-8.


Để biết cách gõ công thức Toán học trong các lời nhắn ở trang web này, mời bạn đọc bài hướng dẫn tại đây hoặc bạn có thể xem bài hướng dẫn dùng MathType tại đây và bài tạo công thức trực tuyến tại đây


Get Well

%d bloggers like this: